ตั้งบริษัท / FBA
พ.ร.บ. การประกอบธุรกิจของคนต่างด้าว: อ่านบัญชี 1-3 อย่างไร

กฎหมายการประกอบธุรกิจของคนต่างด้าว พ.ศ. 2542 คือกฎหมายหลักที่กำหนดว่าชาวต่างชาติทำธุรกิจอะไรในไทยได้บ้าง บัญชีท้ายกฎหมายทั้งสามฉบับมีผลต่างกันโดยสิ้นเชิง บทความนี้อธิบายวิธีอ่าน ณ 10 ตุลาคม 2569
1) ใครคือ 'คนต่างด้าว' ตามกฎหมาย
นิยามครอบคลุมทั้งบุคคลธรรมดาที่ไม่มีสัญชาติไทยและนิติบุคคลที่ต่างชาติถือหุ้นถึงเกณฑ์ที่กำหนด บริษัทจดทะเบียนไทยจึงอาจเป็น 'คนต่างด้าว' ได้หากต่างชาติถือหุ้นเกินกึ่งหนึ่ง
การนับสัดส่วนหุ้นมีรายละเอียดเรื่องหุ้นชั้นต่าง ๆ และสิทธิออกเสียง ต้องตรวจโครงสร้างจริง ไม่ใช่ดูเพียงเปอร์เซ็นต์หน้าสัญญา
2) บัญชีที่ 1 ห้ามเด็ดขาด บัญชีที่ 2-3 ขออนุญาตได้
บัญชีที่ 1 เป็นกิจการที่ห้ามคนต่างด้าวทำโดยสิ้นเชิง เช่น กิจการที่เกี่ยวกับวัฒนธรรมและที่ดินบางประเภท บัญชีที่ 2 เกี่ยวข้องกับความมั่นคงหรือศิลปวัฒนธรรม ขออนุญาตได้แต่ยาก บัญชีที่ 3 เป็นกิจการที่คนไทยยังแข่งขันไม่ได้ ขอใบอนุญาตได้จากกรมพัฒนาธุรกิจการค้า
ธุรกิจบริการและค้าปลีก-ค้าส่งส่วนใหญ่อยู่ในบัญชีที่ 3 ซึ่งเป็นช่องทางที่ผู้ประกอบการต่างชาติใช้มากที่สุด
3) ข้อยกเว้นที่ต้องรู้
กิจการที่ได้รับส่งเสริมการลงทุนหรืออยู่ภายใต้สนธิสัญญาบางฉบับอาจได้รับการยกเว้นจากข้อจำกัด แต่ละข้อยกเว้นมีเงื่อนไขของตนเอง ไม่ใช่บัตรผ่านทั่วไป
การค้าปลีกและค้าส่งมีเกณฑ์ทุนขั้นต่ำที่หากถึงแล้วอาจไม่ต้องขอใบอนุญาต ต้องคำนวณตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด
4) โทษของการฝ่าฝืน
การประกอบธุรกิจโดยไม่มีใบอนุญาตมีโทษทางอาญาสำหรับทั้งนิติบุคคลและผู้บริหาร การใช้คนไทยถือหุ้นแทนเพื่อหลีกเลี่ยงกฎหมายก็มีโทษเช่นกัน
ความเสี่ยงนี้ทำให้การตรวจบัญชีก่อนเริ่มกิจการเป็นขั้นตอนที่ข้ามไม่ได้ ไม่ใช่เรื่องที่แก้ทีหลังได้
สรุป
การอ่านบัญชีท้ายกฎหมายให้ถูกคือจุดเริ่มต้นของทุกแผนธุรกิจต่างชาติในไทย สอบถามเจ้าหน้าที่เพื่อขอใบเสนอราคาตรวจกิจการของคุณ ค่าธรรมเนียมราชการแยกต่างหาก
แหล่งอ้างอิงทางการ
ข้อมูลกฎหมายและภาษีเปลี่ยนแปลงได้ โปรดตรวจสอบกับหน่วยงานหรือปรึกษาทีมเราก่อนตัดสินใจ
คำถามที่พบบ่อย
บริษัทไทยที่ต่างชาติถือหุ้น 50% เป็น 'คนต่างด้าว' ไหม?+
เกณฑ์หลักคือการถือหุ้นเกินกึ่งหนึ่งของทุน แต่รายละเอียดเรื่องสิทธิออกเสียงและโครงสร้างหุ้นต้องตรวจเป็นรายกรณี
กิจการบัญชีที่ 3 ขอใบอนุญาตได้ทุกกรณีไหม?+
ขอได้แต่ไม่การันตีอนุมัติ การพิจารณาชั่งน้ำหนักหลายปัจจัยและใช้เวลา ต้องเตรียมเอกสารและเหตุผลประกอบให้ครบ
บทความที่เกี่ยวข้อง
ดูทั้งหมด →เชนงาน Notary → MFA → สถานทูต: ตารางเวลา 5 วันทำการที่ใช้ได้จริง
ตารางวันต่อวันจากเคสจริงปี 2568 — จาก Notary ที่สาขาสีลมถึงสถานทูตออสเตรเลีย พร้อมค่าใช้จ่ายและจุดที่มักติดขัด
ตอบคำขอเข้าถึงข้อมูลตาม PDPA ให้ทัน 30 วัน: ขั้นตอนสำหรับ SME
พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล มาตรา 30 ให้ผู้ควบคุมข้อมูลดำเนินการตามคำขอภายใน 30 วันนับแต่ได้รับคำขอ บทความนี้สรุปขั้นตอนที่ธุรกิจขนาดเล็กทำได้จริง
กรรมการบริษัทจำกัดต้องรับผิดส่วนตัวเมื่อใด: 5 เรื่องที่ควรรู้
บริษัทจำกัดแยกหนี้บริษัทออกจากทรัพย์สินส่วนตัวของกรรมการ แต่มีบางกรณีที่กฎหมายให้กรรมการรับผิดเป็นส่วนตัว บทความนี้สรุปกรณีหลักพร้อมมาตราอ้างอิง